Chuyển tới nội dung chính

Git cơ bản — Quản lý source code

Git là gì và tại sao cần dùng?​

Git là hệ thống quản lý phiên bản (Version Control System) — giúp bạn theo dõi mọi thay đổi trong source code theo thời gian.

Kiến trúc 3 vùng của Git​

Đây là khái niệm quan trọng nhất cần hiểu trước khi dùng Git:

Cài đặt và cấu hình ban đầu​

# Kiểm tra Git đã được cài chưa
git --version

# Cấu hình tên và email (chỉ làm 1 lần)
git config --global user.name "Đào Trọng Huấn"
git config --global user.email "your@email.com"

# Xem lại cấu hình
git config --list

Các lệnh cơ bản hàng ngày​

Khởi tạo và clone​

# Tạo repo mới từ folder hiện tại
git init

# Clone repo từ GitHub về máy
git clone https://github.com/username/repo-name.git

# Clone và đổi tên folder
git clone https://github.com/username/repo-name.git my-project

Xem trạng thái​

# Xem file nào đang thay đổi
git status

# Xem chi tiết nội dung thay đổi
git diff

# Xem lịch sử commit (đẹp hơn)
git log --oneline --graph --all

Add và Commit​

# Thêm 1 file vào staging
git add src/index.js

# Thêm toàn bộ thay đổi
git add .

# Commit với message
git commit -m "feat: thêm tính năng đăng nhập"

# Add + commit gộp (chỉ với file đã track)
git commit -am "fix: sửa lỗi validation email"
Quy tắc viết commit message

Dùng Conventional Commits để dễ đọc lịch sử:

  • feat: — thêm tính năng mới
  • fix: — sửa bug
  • docs: — cập nhật tài liệu
  • refactor: — tái cấu trúc code
  • chore: — việc vặt (update dep, config...)

Branch — Nhánh code​

Branch cho phép bạn làm việc song song mà không ảnh hưởng lẫn nhau.

# Xem tất cả branch
git branch -a

# Tạo branch mới
git branch feature/login

# Tạo và chuyển sang branch mới (gộp 2 lệnh)
git checkout -b feature/login
# Hoặc cú pháp mới hơn:
git switch -c feature/login

# Chuyển branch
git checkout main
git switch main

# Xóa branch (sau khi merge xong)
git branch -d feature/login

Merge và Rebase​

Merge — Gộp nhánh​

# Đứng ở branch đích, merge branch nguồn vào
git checkout main
git merge feature/login

Rebase — Viết lại lịch sử gọn hơn​

# Đứng ở feature branch, rebase lên main
git checkout feature/login
git rebase main
Merge vs Rebase
MergeRebase
Lịch sửGiữ nguyên, có merge commitTuyến tính, sạch hơn
An toànLuôn an toànKhông rebase branch public
Dùng khiMerge feature vào mainCập nhật feature branch với main

Xử lý conflict​

Conflict xảy ra khi 2 người cùng sửa một đoạn code.

# Sau khi merge bị conflict, Git đánh dấu trong file:
<<<<<<< HEAD (thay đổi của bạn)
const greeting = "Xin chào";
=======
const greeting = "Hello";
>>>>>>> feature/login (thay đổi từ branch kia)

# Bước 1: Mở file, chọn giữ version nào (xóa các dấu <<<, ===, >>>)
# Bước 2: Add file đã resolve
git add src/greeting.js

# Bước 3: Hoàn thành merge
git commit

Làm việc với Remote​

# Xem remote hiện tại
git remote -v

# Thêm remote
git remote add origin https://github.com/username/repo.git

# Đẩy code lên remote (lần đầu)
git push -u origin main

# Đẩy code lên remote (các lần sau)
git push

# Lấy code mới từ remote (fetch + merge)
git pull

# Chỉ fetch, chưa merge (xem trước)
git fetch origin
git log HEAD..origin/main --oneline

Các lệnh cứu nguy​

# Lỡ sửa file, muốn hoàn tác (chưa add)
git restore src/index.js

# Lỡ add nhầm, muốn bỏ khỏi staging
git restore --staged src/index.js

# Tạm cất công việc dở để làm việc khác
git stash
git stash pop          # Lấy lại sau

# Xem lại commit trước (không xóa lịch sử)
git revert <commit-hash>

# ⚠️ Xóa commit gần nhất (nguy hiểm nếu đã push)
git reset --soft HEAD~1   # Giữ lại thay đổi trong staging
git reset --hard HEAD~1   # Xóa luôn thay đổi
git reset --hard

Lệnh này không thể hoàn tác — xóa vĩnh viễn các thay đổi chưa commit. Chỉ dùng khi chắc chắn.

Workflow thực tế trong dự án nhóm​

Cheat sheet nhanh​

Việc cần làmLệnh
Xem trạng tháigit status
Thêm tất cả vào staginggit add .
Commitgit commit -m "message"
Tạo branch mớigit switch -c ten-branch
Chuyển branchgit switch ten-branch
Merge branchgit merge ten-branch
Đẩy lên remotegit push
Lấy code mớigit pull
Tạm cất công việcgit stash
Xem lịch sửgit log --oneline --graph